Etappe – 5 Laarne – Bottelare
Deze etappe begint in Laarne. We wandelen via Wetteren richting Melle. Nabij Melle zien we voor het eerst “De Schelde”. Vanaf Melle wandelen we verder richting Gontrode en verder richting het eindpunt van deze wandeling, Bottelare. We beginnen echter eerst met een kort bezoek aan het kasteel van Laarne en Laarne zelf. Dit omdat de route dit jammer genoeg links laat liggen.
Kasteel van Laarne
Het Kasteel van Laarne is een middeleeuwse waterburcht met oorsprong in de 13de eeuw. De spitse ronde torens en het vierkante donjon stammen nog uit die vroegste tijd. De eerste sporen van een houten constructie gaan terug tot de dertiende eeuw. Het eerste stenen gebouw verrees omstreeks 1300. In de loop van de zeventiende eeuw kreeg het kasteel zijn huidig uitzicht en werd ook de erekoer aangelegd. In de loop van de negentiende eeuw verloor het kasteel zijn functie van zomerresidentie en bleef het lange tijd onbewoond. Stilaan verviel het tot een ruïne. Pas na de Tweede Wereldoorlog werd het kasteel in verschillende fasen gerestaureerd.
Het kasteel van Laarne was voorheen de zetel van de gelijknamige heerlijkheid, doch over het ontstaan van deze heerlijkheid, de vroegste heren van Laarne zijn slechts weinig gegevens voorhanden evenmin als over de oprichting van de waterburcht van Laarne. De heren van Massemen zouden in de 12de eeuw ook de bezitters geweest zijn van Laarne. Een oorkonde van 1213 maakt melding van Beatrix, dame van Massemen en Laarne. In 1228 werd Giselbrecht van Zottegem, heer van Massemen en zoon van Beatrix, door zijn schoonvader, Robrecht van Bethune, heer van Dendermonde, beleend met de heerlijkheden Kalken en Laarne. In een oorkonde van 1294 is sprake van “int hof te Laerne”, wat mogelijk al verwijst naar een heerlijk verblijf. De oudste geschreven bron waar sprake is van het kasteel van Laarne dateert van 1362 en betreft een oorkonde van de heer van Laarne, Geraard van Massemen. Van begin 1426 tot 1505 behoorde heerlijkheid Laarne en het kasteel toe aan de familie de Vos van Pollare, daarna opeenvolgend aan de familie van der Moere en de familie van Gavere. Van circa 1570 tot 1656 aan de familie de Schoutheete van Zuylen d’Erpe. In 1656 aangekocht door de uit Zwolle afkomstige adellijke familie van Vilsteren die het kasteel tot 1792 in hun bezit hielden. In 1673 werd de heerlijkheid Laarne verheven tot baronie. Door erfopvolging na de laatste van Vilsteren werd het kasteel eigendom van de familie de Ribaucourt. Graaf de Ribaucourt schonk het kasteel in 1953 aan de Koninklijke Vereniging der Historische woonsteden van België om de noodzakelijke restauratiewerken te kunnen laten aanvangen.
Leap of Faith
Het stelt twee meisjesbenen voor op een drie-dimensioneel hinkelspel met zeven vakken. Het beeld roept herinneringen op aan de tijd dat op straat spelen nog kon en is tegelijk een oproep om spelen opnieuw een plek te geven in de publieke ruimte. Het refereert eveneens aan de vele sprongen die de mens in zijn leven en binnen de maatschappij moet maken. De sokkel heeft de vorm van een grondplan van een kerk.
Sint-Macharius
Macharius is een pestheilige tot wie gebeden wordt om steun bij besmettelijke ziektes. Hij leefde in de tweede helft van de tiende en het begin van de elfde eeuw. Macharius werd geboren in Armenië en reisde tijdens zijn leven erg veel rond. In gent sloot hij zich aan bij de monniken van de Sint-Baafsabdij. Toen bij daar wilde vertrekken brak de pest uit. Hij verzorgde zieken en werd ook zelf besmet. Op zijn ziekbed kreeg hij een visioen: hij zou op witte donderdag 1012 als laatste slachtoffer aan de ziekte sterven en ze in het graf meenemen.
De eerste vermelding van de parochie Laarne gaat terug tot 1120. Een eerste grondplan van de kerk kan vanaf ca. 1570 gereconstrueerd worden. Daaruit blijkt dat de laatmiddeleeuwse kerk een basilicale kruiskerk was met centrale toren en zeer smalle zijbeuken met lezenaarsdak. Na de zware verwoestingen tijdens de godsdienstoorlogen in 1583 volgde een grote restauratie. In de zeventiende eeuw werd de kerk uitgebreid tot de huidige hallenkerk. De bouw van de noordelijke en zuidelijke sacristie gebeurde in de achttiende eeuw.
Schandpaal bij de kerk
De schandpaal aan de Sint-Machariuskerk in Laarne is een identieke replica van de schandpaal die ooit op het dorp stond (vermoedelijk aan het schepenhuis). Die originele schandpaal bevindt zich sinds de negentiende eeuw op het Kasteel van Laarne. De cartouche bovenaan toont aan de ene zijde het jaartal 1758 en aan de andere zijde de wapenschilden van Geraard van Vilsteren (ca. 1615-1683), heer van Laarne, en zijn tweede echtgenote Livina de Beer.
Gemeentehuis Laarne
In 1767 vertrouwde Theodoor Jozef Guiselain van Vilsteren (kasteelheer 1724 – 1792) aan de Dendermondse architect Jan-Baptist Simoens de bouw toe van het op heden bekende huis. Pieter Baudens, zijn meesterknecht uit Laarne, had de leiding over de werken. Op het gelijkvloers bevonden zich de ruimtes voor de herbergier en de gastenkamers. De ruimtes van de bovenverdieping waren voorbehouden voor de vierschaar (lagere rechtbank). De kelder werd (vaak) gebruikt als voorlopige gevangenis. Regelmatig werden de kamers verhuurd aan reizigers, soldaten en predikers. Gaandeweg werd het gebouw meer en meer gebruikt als herberg.
We laten het centrum van Laarne achter ons en beginnen met de etappe naar Bottelare.
Toegangshek tot de brouwerij Walrave.
Mensen brouwen al eeuwenlang bier: thuis, in kloosters of abdijen, in ambachtelijke brouwerijen,… Zeker in de eerste decennia van de negentiende eeuw had bijna ieder dorp een of meerdere brouwerijen op zijn grondgebied. Die garandeerden voor zichzelf een afzetmarkt door eigen herbergen in te richten of dorpscafés in te schakelen. Brouwersfamilies behoorden tot de notabelen van het dorp. Ze leverden vaak (generatieslang) burgemeesters. Hun status weerspiegelde zich in de prachtige huizen die ze bewoonden en die nu nog vaak het zicht in de dorpskernen bepalen. In Laarne is dit niet anders. Brouwer Auguste Walrave, toenmalig burgemeester van Laarne (van 1843 tot 1888) verkreeg in 1862 toestemming om op zijn erf achter de hofstede een bierbrouwerij op te richten met de naam “Den Anker”. Productie van bruin bier van hoge gisting in september 1862 gestart. In 2010 werden de brouwersactiviteiten stopgezet.
Ook deze mag niet ontbreken…
We verlaten Laarne en wandelen verder door de natuur en langs de landerijen.
Begonia’s
De onderzijde van deze zonnecellen ziet er iets anders uit dan gewoonlijk…
We wandelen verder langs de Bastenakkers richting Ten Ede. Onderweg zien we dat er flink wordt gewerkt. Er zijn grondwerken bezig om er een overstromingsgebied voor de Schelde te creëren. Hiervoor wordt er een een ringdijk opgetrokken. (Op de plek waar deze dijk wordt gemaakt loopt de route!) Deze dijk voorkomt dat er water vanuit het overstromingsgebied naar de achterliggende gebieden stroomt. Ook worden er twee uitwateringssluizen gebouwd. Daarna wordt de huidige Scheldedijk een halve meter verlaagd. De verlaagde en verstevigde dijk treedt in werking als overloopdijk bij stormtij. Bij uitzonderlijk hoge waterstanden stroomt rivierwater het gebied binnen. Zodra het water in de Schelde laag genoeg staat, stroomt het weer weg uit het gebied via de twee uitwateringssluizen in de overloopdijk. Het rivierwater stroomt naar die sluizen via een grachtenstelsel in het overstromingsgebied.
Jammer dat de borden met verboden toegang alleen aan het einde staan…
We komen steeds dichter bij de Schelde. We naderen Melle.
De Schelde bij Melle.
De kanovaarder op de onderste foto bleef angstvallig aan de kant bij het passeren van de grote boot.
Sint Martinuskerk in Melle.
Deze kerk is toegewijd aan het leven van Martinus van Tours. Maarten (Latijn: Martinus) van Tours, veelal Sint-Maarten genoemd, was bisschop van de stad Tours en een belangrijke grondlegger van het katholieke christendom in Gallië. Hij was bovendien een van de populairste heiligen in de middeleeuwen, omdat hij een eenvoudig leven bleef leiden ondanks zijn voorname positie.
Tegenover de kerk vinden we een begraafplaats waarop zich de graven van 9 Franse marine fuseliers bevinden die sneuvelden in de Slag bij Melle op 9 en 10 oktober 1914.
Tijdens de eerste wereldoorlog is er in het gebied rondom Gent hard gevochten. Voor meer info, klik dan hier.
Het gedenkteken voor de Franse vlootfusiliers werd onthuld in 1937. Dit monument herdenkt de Franse Fusiliers Marins, die vochten in België in de Eerste Wereldoorlog. Vooral in Melle in 1914 hebben zij heldhaftig gevochten
Het oude stationsgebouw van Melle
Het station zou in 1853 door de Staatsspoorwegen gebouwd zijn ter vervanging van een ouder bureaugebouwtje dat reeds in 1848 werd vermeld. Nadien volgden nog een reeks aanpassingen en een uitbreiding in 1886. In 1950 werd het gebouw uitgebreid met een fietsenstalling. In 2004 werd het station van Melle geklasseerd als waardevol historisch monument België was de eerste staat die spoorlijnen aanlegde in 1835, dankzij Koning Leopold I. Melle lag langs de derde aangelegde hoofdlijn: Mechelen-Gent (na Brussel en Antwerpen), die geopend werd in 1837. De stopplaats Melle wordt voor het eerst vermeld in de dienstregeling ingaande op 1 mei 1840. Mogelijk werd er toen of enige tijd later een voorlopig, houten gebouw opgericht. Het huidige stationsgebouw stond sinds de sluiting in 2004 te verkommeren, maar staat sinds begin 2019 in de steigers voor een totale renovatie.
Brouwerij L. Huyghe
Brouwerij Huyghe, ook bekend als Brouwerij Delirium Tremens, of als Brouwerij L. Huyghe, is een grote Belgische familiale brouwerij, gelegen in de gemeente Melle. Op de oorspronkelijke bedrijfssite werd al sinds 1654 gebrouwen. De huidige brouwerij werd in 1906 opgericht.
Lange tijd was de brouwerij bekend als brouwer van de pils: Golden Kenia. Door de toename van de populariteit van pils van de grote bierconcerns kregen kleine ambachtelijke bierbrouwers in België en daarbuiten het steeds lastiger. Brouwerij Huyghe is zich sindsdien steeds meer gaan focussen op de export. Tot half de jaren 80 leverde de brouwerij aan een aantal tientallen cafés rond Gent pils en frisdranken (Mell’s). De omzet was toen 13.000 hl.
De derde generatie bedrijfsleiders zette de familiebrouwerij voort en gingen zich richten op zware blonde bieren van hoge gisting. Delirium Tremens zou hun topmerk worden en zorgt intussen voor 42% van de omzet.
Woning uit de tweede helft van de 19de eeuw waarvan de voorgevel volgens archiefstukken van 1931 werd aangepast met een art-deco inslag. De woning kreeg toen o.a. de gekleurde glas-in-loodramen met geometrische motieven,
Entree uit 1929
Watertoren van Melle
De watertoren van Melle, aan de spoorlijn Gent-Brussel, is gebouwd in 1952. De watertoren heeft een hoogte van 53 meter en een betonnen reservoir van 506 kubieke meter met gewelfde vloer en licht gebogen koepeldak.
We verlaten Melle en wandelen verder richting Gontrode.
Wijngoed Rhode
In 2011 werd een proefwijngaard aangelegd met verschillende druivenrassen. Het resultaat proefde naar meer. Van daaruit werd in 2014 en vervolgens in 2017 de vervollediging van de wijngaard aangeplant. In deze wijngaard staat de productie van Belgische witte wijnen staat voorop
Gontrode
Tijdens de Eerste Wereldoorlog legden de Duitsers hier een vliegveld aan voor hun zeppelins en vliegtuigen. Mogelijk was Gontrode voorzien als noodlandingsplaats.
We wandelen verder door het Aelmoeseneiebos
Het bos is in het bezit van de Universiteit Gent welke het ook beheert. Het Aelmoeseneiebos is een oud bosgebied dat al op de Ferrariskaart voorkwam in 1775. Het bos was eeuwenlang eigendom van de Sint-Baafsabdij van Gent. Tijdens de Franse periode (1794-1815) werd het overgedragen aan de openbare armenzorg van de stad Gent. Aalmoezenij = de armenzorg.
We wandelen verder door de Vallei van de Gondebeek
Onderstaande zie je bijna niet meer!
Het vlas ligt gereed om verder te verwerken.
We wandelen verder richting het eindpunt van deze, Bottelare. We zien dat het landschap meer begint te glooien. Dit betekent dat we dichter bij de Vlaamse Ardennen komen. Zie hoogte profiel van deze etappe. In de verte zien we de kerktoren van de Sint Annakerk van Bottelare.
Bottelare
Zo zijn we aan het eind van deze etappe gekomen.
Hoogte profiel
Laarne – Bottelare. Een wandeling van 20,7 km.
Een Zeeuw in Bergen 