Grote Rivierenpad etappe – 4 – Een Zeeuw in Bergen

Etappe – 4 Rhoon – Barendrecht

De etappe begint bij het metro station van Rhoon. We wandelen via de Rhoonse Grienden, de Carnisse Grienden en via Heerjansdam naar het station in Barendrecht.

Sint-Willibrorduskerk Rhoon

De Rhoonse jachthaven liggend aan de Oude Maas.

Vanaf de haven gaat de route verder door de Rhoonse Grienden.

De Rhoonse Grienden zijn zogenaamde zoetwatergetijdegrienden aan de Oude Maas. De grienden liggen buitendijks en staan onder invloed van eb en vloed. Tweemaal per etmaal staan grote delen van het gebied onder water.

De Rhoonse Grienden worden nog volledig als griendcultuur beheerd. Dit betekent dat deze grienden in een cyclus van drie jaar worden gehakt. Tussen oktober en maart wordt ieder jaar een deel van de hakgrienden geknot. Het wilgenhout wordt onder andere gebruikt voor het maken van zinkstukken voor oeverbescherming, geluidschermen en als voedsel- en speelmateriaal voor dieren in de Rotterdamse Diergaarde Blijdorp. In de zogenaamde ‘snijgrienden’ worden de wilgen ieder jaar afgesneden; dit eenjarig hout gebruikt men onder meer voor het maken van manden en korven.

Het Kooigat.

Het Kooigat is een kleine aftakking van de Oude Maas. Het Kooigat vormt de scheiding tussen het natuurreservaat Klein Profijt en de Rhoonse Grienden.

Aan de zuidkant van de Grienden ligt het Klein Profijt. Klein Profijt is een veldkers-ooibos waarin de invloed van eb en vloed nog te merken is. Dit zoetwatergetijdengebied is gelegen langs de Oude Maas. Bij vloed dringt het zoet rivierwater via kreekjes en geulen binnen en bij eb stroomt het gebied weer leeg. Dit wilgenvloedbos is de oorspronkelijke begroeiing van hoge rivieroevers en platen.

We wandelen verder langs de golfbaan richting de Carnisse Grienden.

Het “Oude Veerhuijs” aan de Oude Maas.

Hierna gaat de route verder over het Truus Visscherpad.

Dit is een pad met een gedeelte vlonderpad van 150 meter lang hoog boven de grond langs de oever van de rivier.

De Carnisse Grienden is een natuurgebied dat bestaat uit zeldzame zoetwatergetijdegrienden die deels verwilderd zijn en deels in cultuur gebracht. Ze liggen langs de rivier de Oude Maas, in de gemeenten Albrandswaard en Barendrecht. Aan de westelijke kant bevinden zich de Rhoonse Grienden. De vele knotwilgen staan bij vloed bijna geheel onder water, wat de wandelaar een zeldzaam schouwspel oplevert; alleen het smalle wandelpad is dan nog droog. Veel zeldzame planten voelen zich thuis in dit bijzondere moerasachtige gebied.

En zo komen we ter hoogte van Barendrecht waar we de Gaatkensbult tegenkomen. De Gaatkensbult of Oude Maasheuvel, die officieel de Jan Gerritseheuvel heet, is een kunstmatige heuvel. De heuvel bestaat uit een deel van de grond die vrijkwam bij de aanleg van de nabijgelegen bufferopvang voor regenwater, de Gaatkens Plas.

Vanaf deze bult is er wel een mooi uitzicht op de omgeving.

Op de heuvel staat het kunstwerk Sky, Moon, Mirror, Environment uit 2006. Het bestaat uit een ronde holle spiegel van ca 3,5 meter in doorsnede. Afhankelijk van de afstand van de beschouwer tot het kunstwerk reflecteert het de omgeving. Van dichtbij spiegelt het de bezoeker en het omringende landschap in een normale weergave. Als meer afstand tot het object genomen wordt slaat het beeld op een bepaald punt om en toont de spiegel landschap en bezoeker ondersteboven. Het kunstwerk is in de zomer van 2009 opnieuw bewerkt. Door de holle spiegel ontstond er een brandpunt zodra de zon scheen, en als oplossing is hiervoor bedacht dat er nog een (bolle) plaat bovenop werd gelast. Het is nu een bolle spiegel.

Verder wandelend komen we bij de Heinenoordtunnel. We gaan er nu overheen i.p.v. door de tunnel.

Naast de tunnel voor het wegverkeer ligt er ook een fietstunnel.

De Heinenoordtunnel is gelegen in snelweg A29 tussen Barendrecht en Oud-Beijerland. De Heinenoordtunnel gaat onder de Oude Maas door en verbindt de eilanden Hoeksche Waard en IJsselmonde met elkaar. Het tunnelcomplex van de Heinenoordtunnel bestaat uit 2 delen, 1 tunnel voor het snelverkeer en een tunnel, de Tweede Heinenoordtunnel, voor het langzame verkeer. De Heinenoordtunnel in de A29 is opengesteld in 1969 en is 614 m lang. De Tweede Heinenoordtunnel voor (brom)fietsers, voetgangers en landbouwverkeer, geopend in 1999, is 914 m lang. Meer weten over de tunnel en zijn geschiedenis klik dan hier.

Na de tunnel wandelen we verder richting Heerjansdam. Heerjansdam ligt ten noorden van de Oude Maas in de Zwijndrechtse Waard en onderdeel van de gemeente Zwijndrecht, maar leunt wat betreft voorzieningen ook sterk op de gemeente Barendrecht. Voordat we Heerjansdam naderen, verlaten we de Oude Maas en wandelen daarna verder langs de Waal.

Voormalige brugwachterswoning Barendrechtse brug

Het gaat om het vroegere brugwachtershuis, dat uit drie woningen bestaat. In de middelste (en grootste) woning woonde de brugwachter. Links en rechts daarvan waren de woningen van zijn knechts. Het gebouw is opgeleverd in september 1889, een jaar na de opening van de brug.

Oorlogsmonument 3e grensbataljon.

Het monument staat langs de vroegere oprit van de Barendrechtse brug aan de Achterzeedijk in recreatiegebied “Oude Maas”.

Het Derde Grensbataljon kreeg bij het uitbreken van de oorlog opdracht om zich naar Rotterdam te begeven. Het was gelegerd in de Engelbrecht van Nassau-kazerne te Roosendaal. Daar de Moerdijkbrug bezet was, trok het bataljon over de Hoekse Waard en probeerde via de Barendrechtse brug in Rotterdam te komen. Dit lukte niet, daar ook deze brug in handen van de Duitsers was. Het bataljon ondernam toen een poging om de vijand van de brug te verdrijven. Bij deze gevechtsactie werden de eerste verliezen aan het bataljon toegebracht

De Barendrechtse brug (officieel: Brug over de Oude Maas) die in 1969 is vervangen door de Heinenoordtunnel en daarna werd gesloopt. Op 22 juli 1969 reden de laatste auto’s over de Barendrechtse brug. Tegenwoordig staat aan de Barendrechtse oever een monument in de vorm van een ijzeren onderdeel. Het pad hiernaartoe is de oude rijksweg (nu de Achterzeedijk). Aan deze oever is ook een restant van het bruggenhoofd zichtbaar met twee tol-/brugwachterhuisjes.

Wasmachinefabriek Velo zit jarenlang aan de Oude Maas in Barendrecht. De schoorsteen staat er nog altijd. De letters ‘Velo’ zijn er nog op te zien.

Omdat er twee onderdelen van een fiets in de nieuwe wasmachine zijn gebruikt, wordt gekozen voor de naam ‘Velo’. Al vanaf het eerste moment hoort de kreet ‘een kind kan de was doen’ bij Velo. Bij de presentatie heeft een jongen van 14 de wasmachine aangedreven. Een kind kan de was doen dus. Die zin is Velo blijven gebruiken.

De Maasoever Spoorweg